وبسایت روزنامه امروز خراسان جنوبی
در تقویم ملی ایران، سیزدهم شهریور، نمادی از آغاز یک تحول است. یادآوری حضور رهبر شهید در مناطق زلزلهزده فردوس در سال ۱۳۴۷، در واقع بازخوانی اولین اردوی جهادی ایران است که امروز تحت عنوان «روز حرکتهای جهادی و امداد مردمی» در تقویم رسمی کشور ثبت شده است. اجلاسیه ملی شهدای جهاد و خدمت در شهرستان فردوس، این بار میزبان دیدگاهی جدید بود؛ دیدگاهی که در آن جهاد از یک اقدام امدادی مقطعی، به یک سبک زندگی و مدل حکمرانی ارتقا یافته است.
به سوی زیست جهادی
حجتالاسلام والمسلمین محمد قمی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، در این اجلاسیه، نقطه عطفی در تعریف جهاد ایجاد کرد. از نظر ایشان، امروز امتحان جهادگران سختتر شده و دیگر نمیتوان به اردوهای جهادی بسنده کرد. هدف اکنون، انتقال فرهنگ جهاد از اردوها به ساختار حکمرانی است.
در این رویکرد جدید، عنصر جهادی کسی است که در برابر نابسامانیها، تنها به مطالبهگری از مسئولان اکتفا نمیکند، بلکه از خود میپرسد: «رسالت من چیست و چه کاری میتوانم انجام دهم؟». این تغییر نگرش، جهاد را از کمکرسانی صرف به حل ریشهای مسائل تبدیل میکند. وقتی گروههای جهادی به شبکههای اجتماعی مؤثر تبدیل شوند، میتوانند گرههای بزرگ اقتصادی، محیطزیستی و اجتماعی را باز کنند. در واقع، جهاد در این نگاه، نه ساختن یک ساختمان، بلکه ساختن انسان و جامعه است.
فرهنگ جهاد
این نگاه نظری، در میدان عملِ استان خراسان جنوبی، تجلی یافته است. سید محمدرضا هاشمی، استاندار استان، فرهنگ جهادی را تنها راه ایستادگی در برابر تهدیدها و تحریمهای دشمن میداند. حضور بیش از ۱۵۰۰ گروه جهادی در حوزههای پزشکی، عمرانی و علمی در این استان، نشان میدهد که جهاد در خراسان جنوبی از یک شعار به یک ساختار عملیاتی تبدیل شده است.
تصویری که از دانشجویان پزشکی در مناطق محرومی چون نهبندان و عشقآباد ترسیم میشود، گویای حقیقتی است که با امکانات مادی به دست نمیآید: ایثار و همدلی؛ این روحیه، همان نیرویی است که باعث میشود پروژههای بزرگ کشاورزی در فردوس در کمترین زمان ممکن به بهرهبرداری برسند. در واقع، مدیریت جهادی یعنی عبور از بروکراسیهای خستهکننده و رسیدن به هدف با تکیه بر اراده و بصیرت.
وحدت ملی و مذهبی
یکی از ارکان این حرکت جهادی، بصیرت اجتماعی است. استاندار خراسان جنوبی بر این نکته تأکید کرد که وفاداری مردم در برابر حوادث سخت، نتیجه یک آگاهی عمیق است. این بصیرت در این استان، خود را در وحدت میان شیعیان و اهل سنت نشان داده است. در برابر تلاشهای معاندین برای استفاده از مسائل قومی و مذهبی (مانند حادثه تلخ قتل دانشجوی اهل سنت در تهران)، مردم استان با هوشیاری کامل، اجازه ندادند فتنه جایگزین انسجام شود. این انسجام اجتماعی، در واقع بزرگترین سرمایه کشور در برابر توطئههای خارجی است و نشان میدهد که در برابر جریانهای معاند، یک سنگر فرهنگی و اجتماعی نفوذناپذیر ساخته شده است.
تلاقی مدیریت دولتی
و اراده جهادی
در کنار بحثهای معنوی، چالشهای اقتصادی نیز در کانون توجه بود. اگرچه تحقق ۱۰۰ درصدی اعتبارات سفر رئیسجمهور در سال ۱۴۰۴ نشاندهنده توجه دولت به منطقه است، اما حجتالاسلام محمد شاکری، امام جمعه فردوس، به شکاف میان رضایت مسئولان و اجرای عملی اشاره کرد. او بر لزوم ایجاد یک اتاق فکر یا کمیتی مرکزی برای مدیریت سرمایهگذاری تأکید کرد تا سرمایهگذار در پیچوخمهای اداری گم نشود. این پیشنهاد، در واقع تلاشی برای پیادهسازی حکمرانی جهادی در بخش اقتصاد است؛ جایی که موانع اداری نباید مانع از رشد اقتصادی و اشتغالزایی در استان شود.
سلاحی برای جهانیان
در نهایت، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی بر ضرورت روایت تأکید کرد. جهادگران نباید تنها در میدان عمل باشند، بلکه باید داستان ایستادگی را روایت کنند. در این مسیر، نقش زنان و خانوادههای شهدا بسیار حیاتی است؛ چرا که آنها میتوانند عظمت اراده و ابعاد مقاومت ایران در برابر قدرتهای بزرگ را به جهان بفهمانند.
از دانشجوی پزشکی در نهبندان تا سرمایهگذاری در فردوس و از وحدت مذهبی در بیرجند تا روایتگری جهانی، همگی تکههایی از یک پازل هستند. این پازل، تصویری از ایرانی است که با تکیه بر بصیرت و ایمان، نه تنها در برابر تحریمها قد راست میکند، بلکه مسیر توسعه را با تکیه بر حکمرانی جهادی و خدمت خالصانه باز میکند.
