مسجد جامع علوی، نماد عملی وحدت

«به زودى دو دسته درباره من به هلاکت می افتند: یکى دوستی که در دوستی غلو کند و افراطش او را به راه ناحق برد، و دیگرى دشمنى که تجاوز از حد کند و دشمنى بی حدش او را به غیر راه حق برد. بهترین مردم درباره من مردم معتدل هستند. پس ملازم راه میانه باشید و با سواد اکثریت جامعه همراه شوید که دست خدا بر سر جماعت است و از تفرقه بپرهیزید که یکسو شده از مردم بهره شیطان است چنانکه گوسپند دور از گله افتاده طعمه گرگ است. هان هر که به این شعار (تفرقه) دعوت کند او را بکشید حتی اگر زیر عمامه من باشد!»( امام علی(ع) خطبه ۱۲۷ نهج البلاغه)

راز محبوبیت از ورای هفت دهه
در سراشیبی خیابان حکیم نزاری، در محله قدیمی و محروم مناره های مسجد جامع علوی که از چندین دهه قبل به جزئی از هویت این خیابان و البته شهر تبدیل شده است، خودنمایی می کند. داستان این مسجد و ارادت قلبی که مردم به آن دارند خود داستان دیگری است. مسجدی که خیلی چیزهایش با دیگر مکان ها متفاوت است. در بیشتر ساعات روز درب آن به روی مردم باز است، علاوه بر آن مراسم جانبی دیگری هم با حضور مردم به ویژه بانوان در آن انجام می شود، مرکز خیریه اش سال هاست که با استفاده از نذورات مردم، ده ها خانواده نیازمند را تحت پوشش دارد، … ولی شاید یکی از متفاوت ترین ویژگی های منحصر به فرد این مکان، برگزاری نماز جماعت برادران اهل سنت در کنار نماز جماعت خود مسجد است که سال هاست برادرانه و دوستانه در حال انجام است. اما راز همه این ها را باید در وجود مردی جستجو کرد که بعد از گذشت ۷ دهه از درگذشتش هنوز محبوب دل های بسیاری مردم این دیار است.

چهار سال و این همه فعالیت!
آیت ا… حائری ازجمله علمای خوشنامی است که در بین اهالی خراسان جنوبی و به ویژه شهرستان بیرجند فرد نا آشنایی نیست و مردم او را با صفاتی مانند زهد وتقوی درعین شوخ طبعی، سخاوت ،سفره داری، مردمی بودن و… می شناسند.
کسی که به درخواست اقشار مختلف مردم در سال ۱۳۳۲ شمسی راهی بیرجند شد. او در مدت ۴ سال حضور خود دراین دیار ضمن حضور در متن مردم، همیشه در تلاش بود تا در جهت رفع مشکلات و محرومیت های موجود گام بردارد. که از جمله آن احداث مسجد جامع علوی مشهور به «حائری» بود که به همت خیران آن زمان از جمله مرحوم «کوشه ای» شکل گرفت. و بعد از آن در حالی که طرح های زیادی برای شکوفایی منطقه داشت در بهمن ۱۳۳۶ و در سن ۴۶ سالگی به دیدار یار شتافت و حالا مزار او در گوشه مسجد جامع علوی به مکانی برای نجواهای عارفانه علاقه مندان و مومنان تبدیل شده است. بسیاری از مردم بیرجند که از همه اقشار در آن می توان یافت با این که خیلی هاشان هیچگاه فرصت دیدار این عالم بزرگ را نداشته اند براساس آن چه که از اخلاص او از بزرگتر ها شنیده اند، برای این مرد خدا و این مسجد احترام ویژه ای قائل اند.

همه راضی هستیم
اما در شامگاه روز شنبه ۷ شهریور و همزمان با سالروز میلاد پر برکت حضرت رسول اکرم( ص) قرار است در این محل مراسمی به مناسبت هفته وحدت برگزار شود. مراسمی که البته بسیار متفاوت از بسیاری مراسم مشابه است. برای تهیه گزارشی از این مراسم راهی این محل می شویم. هنوز دقایقی به اذان مغرب باقی مانده است، افراد یکی یکی وارد می شوند. برخی داخل فضای مسجد شده و برخی هم در صحن مسقف و مفروش که محل برگزاری نماز جماعت اهل سنت است صف های نماز جماعت مغرب را کامل می کنند. مولوی «مشمول» امام جماعت اهل سنت قبل از شروع نماز رو به نمازگزاران کرده و به آن ها توصیه می کند که در مراسم هفته وحدت که بعد از نماز جماعت در در داخل مسجد برگزار می شود شرکت کنند.
یکی از نمازگزاران اهل سنت که خود را محمد احمدی معرفی می کند می گوید: سالهاست که در این محل نماز جماعت اهل سنت برگزار می شود. خودم از چهار سال قبل به اینجا می آیم و در نماز جماعت شرکت می کنم. همه هم راضی هستیم. اینجا مرکز شهرهست و از چند جهت مکان مناسبی است. اگر مسافری باشد یا کسی به بازار بیاید برای نماز می تواند به اینجا بیاید.
از او می پرسم آیا تا به حال در این مسجد احساس غربت کرده یا شاهد برخورد نامناسبی بوده است که پاسخ می دهد: تا کنون هیچ مشکلی در این بابت وجود نداشته و به هیچ عنوان بحث این که فلانی شیعه یا سنی است ندیده ام. چیزی که جهان اسلام الان به آن نیاز دارد وحدت است. انشاءا… که همیشه هم اینجوری باشد و در این صوت هیچ کسی هم نمی‌تواند ما را تکان داده و آسیبی برساند.

رفاقت های شکل گرفته
بعد از برپایی نماز جماعت مغرب اهل سنت و همچنین نماز جماعت مغرب و عشاء مسجد، مراسم هفته وحدت با حضور برادران اهل سنت و برخی روحانیون سطح شهر از جمله حجت الاسلام مشرفی امام جمعه موقت شهرستان بیرجند و مدیر مسجد جامع علوی(حائری) برگزار می شود. اما نقطه متمایز این مراسم در آن است که برادران اهل سنت و شیعه حاضر در مراسم هیچکدام برای هم غریبه نیستند چرا که طی سالهای گذشته هر شب و هر روز در کنار یکدیگر نماز جماعت های‌شان را برگزار کرده اند و در این رفت و آمد ها رفاقت های زیادی هم بین آن ها شکل گرفته است.

کنار هم از ایرانمان دفاع کنیم
مولوی «مشمول» امام جماعت اهل سنت مسجد که به عنوان اولین سخنران دعوت می شود، با تشکر از برگزار کنندگان این مراسم می گوید: مراسم هفته وحدت در همه جا برگزار می شود ولی در اینجا حاضران در آن همان هایی هستند که هر روز در کنار هم در این مسجد نماز می خوانند و از این بابت از امام جماعت و هیئت امناء مسجد که نهایت همکاری و مهربانی را با ما داشته اند تشکر می کنیم.
وی با تبریک این ایام به همه مسلمین می افزاید: اگر ما پایبند به این وحدت باشیم از فتنه های دشمنان قسم خورده اسلام نجات پیدا کرده و در فضای صمیمی یکپارچه و همدل در کنار هم می توانیم زندگی کنیم. امروز ما شاهد حمله دشمنان به کشورمان و جنایات بی شمار از جمله شهادت رهبرمان بوده‌ایم که برای غلبه بر این شرایط باید همه در کنار هم از ایرانمان دفاع کنیم. وی با اشاره به حدیث نبوی خاطر نشان می کند: مسلمانان اگر از هم جدا باشند حتی اگر کار مثبتی هم انجام دهند قدرتشان به شدت کاهش یافته و تاثیر چندانی نخواهد داشت و وای بر زمانی که انرژی شان را بر علیه یکدیگر به کار گیرند که در چنین حالتی کسی که از وضعیت سود می برد و از این آب گل آلود ماهی می گیرد دشمنان اسلام هستند.
مولوی مشمول با استناد به آیات قرآن، در اشاره به لزوم اتحاد مسلمین در برابر دشمنان عنوان می کند: خداوند با صراحت به رسول خدا(ص) می‌گوید که یهود و نصاری از تو راضی نمی شوند مگر آن که به دین آنان در آیی.

فارغ از هر دسته بندی متحد باشیم
حجت الاسلام مشرفی مدیر مسجد علوی(آیت ا…حائری) هم با بیان این که قصد سخنرانی زیادی ندارد می گوید: بنده همه سخنان مولوی مشمول را امضاء و تایید می کنم. وی در ادامه با اشاره به حضور پیامبر(ص) در پیمان جوانمردان مکه که در سن ۲۵ سالگی و برای دفاع از مظلومین صورت گرفت خاطرنشان می‌کند: امروز هم همه ما مردم ایران فارغ از این که شیعه یا سنی هستیم یا هر تقسیم بندی دیگر، اگر در کنار هم باشیم دشمن هیچ آسیبی نمی تواند به ما وارد کند.

همکاری نمازگزاران اهل سنت
حجت الاسلام سید غلامرضا حسینی، امام جماعت مسجد جامع علوی(آیت ا…حائری) هم با بیان این که در اینجا با برادران اهل سنت به صورت مداوم برخورد و تعامل داریم می گوید: شاید در کشور بی‌نظیر باشد این صحنه ها. یعنی مسجد جامع علوی به معنای واقعی کلمه مسجد جامع است. یکی این که موقعیتش به گونه ای است که کنار بازار واقع شده، دیگر این که مؤمنین از تمام نقاط شهر به اینجا می آیند و نکته بعدی وجود مزار حضرت آیتا… حائری می باشد که از روستاها و مناطق مختلف و گاه از نقاط مختلف کشور برای زیارت مزارشان می آیند.
وی می افزاید: نکته بعدی هم بحث برادران اهل سنت که توی محله و یا بازار حضور دارند که نماز های جماعتشان را در اینجا برگزار کرده و الحمدالله ما در اینجا شاهد وحدت عملی بین شیعه و سنی هستیم. این هم نیست که فقط بحث نماز جماعت باشد. بارها شده که ما کارهای عمرانی در مسجد داشته ایم و برادران اهل سنت بسته به تخصص و حرفه شان در کنار ما بوده و کمک کرده اند. برای مثال حتی در کارهای ساختمانی کمک کار ما بوده اند یا موردی درلوله کشی داشتیم که یکی از برادران اهل سنت همکاری و کمک کرده و کار را انجام داد. به طور کلی هر چیزی که از آن ها در خواست داشته ایم همکاری لازم را داشته اند و بین ما یک جو برادری و دوستی حاکم است.

نیاز به توسعه مسجد
به گزارش خبرنگار ما همه این فعالیت های گوناگون در حالی در این مسجد برگزار می شود که با توجه شلوغی محل و قرار گرفتن در مرکز شهر با محدودیت فضا روبرو می باشد. هر چند زمین جنب مسجد برای توسعه آن خریداری شده ولی ساخت آن و گسترش فضای مسجد نیازمند کمک های خیران است که در صورت تحقق، این مکان می تواند منشاء خدمات بیشتری باشد.