خراسان جنوبی، به دلیل موقعیت استراتژیک و جغرافیایی، سالهاست که به میدان نبردی میان نیاز حیاتی مردم و طمع قاچاقچیان تبدیل شده است. اختلاف قیمت سوخت در دو سوی مرز، نه تنها انگیزهای برای سودجویان است، بلکه فشار مضاعفی بر شریانهای حیاتی استان وارد میکند. در نشست اخیر ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، هاشمی، استاندار خراسان جنوبی، با لحنی قاطع، دستور داد مدیریت مصرف سوخت و مقابله با قاچاق باید از یک رویه اداری به یک جنگ تمامعیار تبدیل شود.
تنگنای صف و طمع سودجویان
تصویر تکراری صفهای طولانی در جایگاههای سوخت زیر آفتاب سوزان، تنها یک مشکل مدیریتی نیست؛ بلکه نشانه نفوذ شبکههای قاچاق در رگهای استان است. بازدیدهای میدانی استاندار نشان داد که در پس این صفها، دستانی نامرئی در حال ذخیرهسازی غیرمجاز و هدایت سوخت به سمت مرزها هستند. اولویت اول اکنون این است: مردم نباید بهای بینظمی و قاچاق را با ساعتها انتظار در گرمای هوا بپردازند. روانسازی روند تأمین سوخت، نه یک توصیه، بلکه یک ضرورت برای جلوگیری از نارضایتی عمومی است.
سدی در برابر شوتیها
در جادههای استان، خودروهای موسوم به شوتی نه تنها کالا، بلکه امنیت اقتصادی منطقه را گاه به آتش می کشند. اگرچه تلاشهای نیروی انتظامی در جمعآوری این خودروها ستودنی است، اما مبارزه با قاچاق تنها با توقیف خودرو به دست نمیآید. ما با شبکههایی روبرو هستیم که سوخت را از کشاورزان و معادن میگیرند و به کشورهای همجوار میفروشند. این یعنی تضعیف مستقیم تولید ملی؛ چرا که وقتی سوخت معدن یا تراکتور کشاورز به جیب قاچاقچی میرود، تولید کاهش یافته و تعدیل نیرو در معادن آغاز میشود.
جراحی سیستم توزیع
برای خروج از این بنبست، دیگر روشهای سنتی پاسخگو نیستند. استاندار بر ضرورت طراحی سامانههای دقیق و بهروزرسانی مستمر اطلاعات مصرفکنندگان تأکید کرد. پالایش دورهای دادههای مربوط به ماشینآلات کشاورزی و واحدهای صنعتی تنها راهی است که بتوان راه نفوذ سودجویان را بست. هدف روشن است: انتقال مدیریت جایگاهها به الگوهای موفقتر و اعطای اختیارات بیشتر به استان برای مدیریت بهینه سوخت، تا هیچ قطرهای از این ماده استراتژیک خارج از چرخه تولید و مصرف داخلی هزینه نشود.
مرزهای آسیبپذیر
اما هشدار استاندار تنها به بنزین و گازوئیل محدود نمیشد. قاچاق در خراسان جنوبی، هزار چهره دارد. از داروهای حیاتی گرفته تا لوازم بهداشتی و چوب؛ هر آنچه در بازار سیاه قیمت داشته باشد، از مسیر این استان خارج یا وارد میشود. تشدید نظارتها در مرزها و برگزاری ماهانه جلسات کمیسیون مبارزه با قاچاق، تنها زمانی به نتیجه میرسد که ارادهای جزم برای برخورد بیپرده با ریشههای این پدیده داشته باشد. آیا اراده سیاسی برای پاکسازی مسیرهای قاچاق، بر پیچیدگیهای جغرافیایی غلبه خواهد کرد یا صفهای سوخت همچنان به بهای سودهای کلان قاچاقچیان، طولانیتر خواهند شد؟
وبسایت روزنامه امروز خراسان جنوبی